Fırın mı firin mi?
Doğru yazım fırın'dır; kelimenin ikinci hecesindeki ünlü noktasız ı harfiyle yazılır, firin biçimi yanlıştır. Kelime ekmek pişirilen ocak, pişirilip satılan dükkân ve yiyecek ısıtan alet anlamlarında kullanılır.
Fırın ne demek?
- isim İçinde genellikle odun yanan, her yanda aynı derecede ısı oluşturarak ekmek, pasta vb. pişirmeye yarayan, tavanı tonoz biçiminde, önünde tek açıklık bulunan ocak.
Pastacı fırını.
- sıfat Bu ocakta pişirilmiş.
- isim Ekmek, pasta vb.nin pişirildiği ve satıldığı dükkân.
- isim Elektrik, tüp gaz ve doğal gazla çalışan, yiyecekleri pişirmeye veya ısıtmaya yarayan alet.
Elektrik fırını.
- isim Bir maddenin fiziksel veya kimyasal değişime uğratılması amacıyla içinde ısıtıldığı araç.
Kaynak: TDK Güncel Türkçe Sözlük · Son güncelleme:
- Doğru yazım
- fırın
- Yanlış yazım
- firin, firinda, firun
- Yazılış
- Bitişik / tek kelime
- Sözcük türü
- isim, sıfat
- Köken
- Rumca
- Söylenişi
- fırın
Fırın neden böyle yazılır?
Türkçede noktalı i ile noktasız ı iki ayrı ünlü harftir ve yazımda birbirinin yerine kullanılamaz. Bu ayrım ünlü uyumuyla da bağlantılıdır: fırın kelimesinde ünlüler kalındır (ı), bu yüzden ikinci hecede ince i değil noktasız ı yazılır. Aynı ölçüt ekler için de geçerlidir; fırın kelimesine gelen -da, -dan, -ın gibi ekler kalın ünlülü biçimde kullanılır: fırında, fırından, fırını. Ünlü uyumuna göre kalın ünlülü pek çok kelime noktasız ı ile yazılır: sıcak, kapı, ırmak, kırmak, sınıf, yıkmak.
Kelimenin Rumca kökenli olması, yazımını değiştirmez. Ödünç alınan kelimeler Türkçenin ses yapısına uydurulur ve yazılışları da Türkçenin ünlü uyumu ve harf düzeni esas alınarak belirlenir. Bu nedenle kelimenin kökeni hangi dilden geldiği ne olursa olsun, yazımda kesin belirleyici Türkçedeki ses düzenidir. TDK Yazım Kılavuzu'nda da bu sözcük ı harfiyle yer alır; yazım sorunu bu yüzden yalnızca noktasız ı ile noktalı i karışıklığından doğar.
Bu tür harf hatalarının temelinde bilgisayar klavyesi alışkanlığı ve çoğu kişinin noktasız ı'yı günlük yazıda ayırt etmemesi yatar. Yazarken harfi kontrol etmek, kelimenin kalın ünlülü eklerle birlikte kullanılıp kullanılmadığına bakmak ve şüphe duyulduğunda sözlüğe başvurmak hatayı önler.
Fırın nasıl akılda tutulur?
Fırın kelimesindeki ı, kalın ünlülü ekler olan -da ve -dan ile birlikte düşünülürse akılda kalır: fırında, fırından. Ekler kalın olduğu için kökteki ünlü de kalın, yani ı olmalıdır.
“firin” yanlışı neden yapılıyor?
En yaygın yanlış firin biçimidir. Bu yanlış çoğunlukla noktasız ı tuşunun klavyede bulunmamasından ya da kelimenin sesini i olarak algılayıp yazmaktan kaynaklanır. Kelimeyi hızlıca yazan birinin son hecedeki ünlüyü ince sanması da hatayı artırır.
Ayrıca kelimenin yazımı ile okunuşu arasında günlük konuşmada keskin bir fark duyulmaz, bu da harf seçimini zorlaştırır. Sesli okunduğunda çoğu kişi ünlünün kalınlığını fark etmeden yazdığı için harfi yanlış seçer. Ekli biçimlerde de benzer bir sorun görülür: firinda biçimi, fırında yerine kullanılan yaygın bir hatadır.
Fırın ile örnek cümleler
- Sabah erkenden mahalledeki fırından sıcak simit aldım.
- Fırın bakım ekibi, arızalı ısıtma elemanını yarın değiştirecek.
- Köy evinde odun ateşiyle yanan fırının içinde ekmekler saatlerce pişti.
- Endüstriyel fırınların enerji verimliliği üzerine yapılan çalışma, üretim hatlarında daha az kayıp olduğunu gösteriyor.
- Annem, fırında pişen elmalı tatlının kokusunun bütün eve yayıldığını söylerdi.
Fırın hakkında sık sorulanlar
Fırın mı firin mi?
Doğru yazım “fırın” biçimindedir. “firin”, “firinda”, “firun” yazımı yanlıştır; Türk Dil Kurumu Güncel Türkçe Sözlük’te kelime “fırın” olarak yer alır.
Fırın nasıl yazılır?
Fırın kelimesi “fırın” şeklinde yazılır. İlgili kural: Harf Hatası Yapılan Kelimeler.
Fırın ne demek?
Fırın: 1. İçinde genellikle odun yanan, her yanda aynı derecede ısı oluşturarak ekmek, pasta vb. pişirmeye yarayan, tavanı tonoz biçiminde, önünde tek açıklık bulunan ocak. 2. Bu ocakta pişirilmiş. 3. Ekmek, pasta vb.nin pişirildiği ve satıldığı dükkân. 4. Elektrik, tüp gaz ve doğal gazla çalışan, yiyecekleri pişirmeye veya ısıtmaya yarayan alet. 5. Bir maddenin fiziksel veya kimyasal değişime uğratılması amacıyla içinde ısıtıldığı araç.
Fırın kelimesinin kökeni nedir?
Fırın kelimesinin kökeni: Rumca.
Fırın kelimesinin ekli hâli nasıl yazılır?
Kelime kalın ünlülü olduğu için ekler de kalın ünlülü biçimde gelir: fırında, fırından, fırını, fırınlar. Ünlü uyumu gereği firinda, firinda gibi ince biçimler yazılmaz.
Fırın kelimesi büyük harfle nasıl yazılır?
Cümle başında ya da özel bir ad olarak kullanıldığında ilk harf büyük yazılır: Fırın. Büyük harf kullanılsa da kelimenin içindeki noktasız ı harfi değişmez.
Fırın ile ocak arasındaki fark nedir?
Fırın, içinde yanan ateşle ya da elektrik ve gazla ısıtılarak pişirme yapılan kapalı bir araç ya da ocak anlamına gelir. Ocak ise genellikle pişirme yüzeyi olan daha genel bir ısıtma aracıdır.
Fırın kelimesinin kökeni nedir ve Türkçede nasıl kullanılır?
Kelime Rumca kökenlidir ve Türkçeye bu dilden girmiştir. Türkçede hem pişirme aracı hem de ekmek pişirilip satılan dükkân anlamında kullanılır; ayrıca fiil ve sıfat türetmelerle fırınlamak, fırıncı gibi kelimeler oluşur.
Bunlar da sık karıştırılıyor
Metninizde başka yanlış var mı?
Yazınızı yapıştırın, bilinen yanlış yazımları işaretleyelim.
Metin denetleyiciyi aç →