Elektrik mi elektirik mi?
Doğru yazım elektrik'tir; elektirik biçimi yanlıştır. Kelime Fransızca électrique sözcüğünden alınmış ve Türkçede aksan işaretsiz, "elektrik" olarak yerleşmiştir.
Elektrik ne demek?
- isim Maddenin elektron, pozitron, proton vb. parçacıklarının hareketleriyle ortaya çıkan enerji türü.
- isim Bu enerjinin gündelik hayatta kullanılan biçimi.
- isim Bu enerjiden elde edilen aydınlanma.
- isim Fiziğin, bu enerji ile oluşan olaylarını inceleyen kolu.
- isim İki insan arasındaki birbirini etkileme, birbirinden etkilenme gücü.
Ufak tefek ama şimdiden elektriği öbürkülerden başka, yırtıkça bir kız var içlerinde.
Kaynak: TDK Güncel Türkçe Sözlük · Son güncelleme:
- Doğru yazım
- elektrik
- Yanlış yazım
- elektirik, elektrik', elektriki
- Yazılış
- Bitişik / tek kelime
- Sözcük türü
- isim
- Köken
- Fransızca électrique
- Söylenişi
- elektrik
Elektrik neden böyle yazılır?
Bu kelimenin yanlış yazımı, ikinci hecedeki "r" ile "i" harflerinin yer değiştirmesinden kaynaklanır. Doğru biçim e-le-ktrik hecelenişine sahiptir: "e" ünlüsünden sonra "l" ve "e" arasında bir ünsüz kümesi ("kt") oluşur, "r" ise "k" ile "i" arasında yer alır. Yanlış biçimde "r" ile "i" yer değiştirdiği için kelime "elek-tirik" gibi okunacak bir yapıya dönüşür ve sözcüğün asıl kökü bozulur.
Bu tür harf yer değiştirmeleri, yabancı kökenli kelimelerde sık görülür. Fransızca kökenli kelimelerde ünsüz kümeleri Türkçenin ses düzenine uyarlanırken yazım da bu sese göre belirlenir. Benzer bir durumda "problem" kelimesinde ya da "tren" ile "terin" gibi karışıklıklarda da harf sırası, kelimenin sesli okunuşunu değiştirerek anlam kaymasına yol açabilir. Elektrik kelimesinde de temel kural, kökteki ünsüz kümesini bozmadan yazmaktır.
TDK sözlüğündeki maddelerde kelime bütün anlamlarıyla aynı biçimde (elektrik) yer alır. Ek aldığında da kök değişmez: elektriği, elektriğe, elektrikli gibi biçimlerde "elektr" kökü korunur.
Elektrik nasıl akılda tutulur?
Kelimenin içinde "elek" ve "trik" kelime parçaları yan yana durur; "elektrik" yazarken önce "elek" sonra "trik" hecesini düşünün. "r" harfi "k" ile "i" arasında kalır, "i" harfi sonda "k"den önce gelir.
“elektirik” yanlışı neden yapılıyor?
Yanlış yazım, kelimeyi konuşurken "elek-tirik" şeklinde söyleyenlerin yazıya aynı sesi yansıtmasıyla oluşur. Türkçe konuşmada ünsüz kümeleri zaman zaman hafifletilerek okunur ve bu okunuş, yazımda harf sırasını etkileyebilir. Özellikle hızlı konuşmada "r" sesinin yerinin karışması bu hatayı doğurur.
Bir diğer neden, kelimenin yabancı kökenini tanımayıp onu tanıdık bir Türkçe kelimeye benzetmektir. Kelimedeki "tirik" bölümü, "tirik" ya da "terik" gibi Türkçe sesli biçimlere yaklaşır ve yazıcı sezgisel olarak bu benzerliğe güvenir. Ancak yazım, kelimenin Fransızca köken üzerinden standart hâle getirilmiş biçimine dayanır.
Bu hata, kelimeyi arka arkaya yazan veya hızlı not alan kişilerde de ortaya çıkar. Kelimeyi yazarken harflerin sırasını kontrol etmek, yanlış biçimi engellemek için yeterlidir.
Elektrik ile karıştırılanlar
"Elektrik" ile en çok "elektronik" kelimesi karıştırılabilir; her iki kelime de aynı kökten gelir ancak anlamları farklıdır. Elektrik, enerjinin kendisini ya da bu enerjiden elde edilen aydınlanmayı ifade ederken; elektronik, elektrik enerjisiyle çalışan küçük devre ve aygıtların bilimini ya da bu aygıtları anlatır.
Ayrıca "elektrikli" ile "elektrikçi" biçimlerinde ek alan hâller de yazılışta karıştırılabilir. "Elektrikli" bir şeyin elektrik ile çalıştığını, "elektrikçi" ise elektrik işiyle uğraşan kişiyi belirtir. Bu eklerle kelimenin kökü değişmez, sadece anlamı yönlendirir.
Elektrik ile örnek cümleler
- Akşam eve döndüğümüzde evde elektrik yoktu, mum yakmak zorunda kaldık.
- Şirketimizin yeni bina projesinde elektrik tesisatı için ayrı bir uzman ekibi görevlendirilmiştir.
- Dün gece yapılan bakım çalışması sırasında bölgenin büyük kısmında elektrik kesintisi yaşandı.
- Fizik dersinde öğretmenimiz, elektriğin iletkenler üzerinden nasıl aktığını deneylerle gösterdi.
- Köyün yıllar sonra elektrikle tanışması, o kasabanın hayatını kökten değiştirdi.
Elektrik hakkında sık sorulanlar
Elektrik mi elektirik mi?
Doğru yazım “elektrik” biçimindedir. “elektirik”, “elektrik'”, “elektriki” yazımı yanlıştır; Türk Dil Kurumu Güncel Türkçe Sözlük’te kelime “elektrik” olarak yer alır.
Elektrik nasıl yazılır?
Elektrik kelimesi “elektrik” şeklinde yazılır. İlgili kural: Yabancı Kökenli Kelimelerin Doğru Yazımı.
Elektrik ne demek?
Elektrik: 1. Maddenin elektron, pozitron, proton vb. parçacıklarının hareketleriyle ortaya çıkan enerji türü. 2. Bu enerjinin gündelik hayatta kullanılan biçimi. 3. Bu enerjiden elde edilen aydınlanma. 4. Fiziğin, bu enerji ile oluşan olaylarını inceleyen kolu. 5. İki insan arasındaki birbirini etkileme, birbirinden etkilenme gücü.
Elektrik kelimesinin kökeni nedir?
Elektrik kelimesinin kökeni: Fransızca électrique.
Elektrik kelimesi ünlü uyumuna uyar mı?
Elektrik kelimesi kök ve ek bakımından ünlü uyumu kurallarına göre değerlendirilir ancak yabancı kökenli olduğu için bu uyum her zaman tam değildir. Ekler, son hecenin ünlüsüne göre alınır: elektrikte, elektrikten gibi.
Elektrik kelimesinin çoğulu nasıl yazılır?
Elektrik kelimesi genellikle tekil biçimde kullanılır, çoğul hâli çok sık görülmez. Gerekirse çok sayıda elektrik kaynağından söz edildiğinde bağlama göre cümle kurulur.
Elektrik kelimesi büyük harfle nasıl yazılır?
Cümle başında ya da bir ad olarak kullanıldığında ilk harf büyük yazılır: Elektrik kesildi. Kelime özel bir ad olarak kullanılmadığı sürece genel olarak küçük harfle yazılır.
Elektrik ile elektrik enerjisi aynı şey midir?
Elektrik kelimesi tek başına hem enerjinin türünü hem de bu enerjinin kullanılan biçimini karşılar. Bağlamı belirtmek için elektrik enerjisi ifadesi de kullanılabilir ancak iki kullanım da doğrudur.
Bunlar da sık karıştırılıyor
Metninizde başka yanlış var mı?
Yazınızı yapıştırın, bilinen yanlış yazımları işaretleyelim.
Metin denetleyiciyi aç →