Tabii ki mi tabiki mi?

Tabii ki neden böyle yazılır?

Türkçede pekiştirme ya da anlamca birlikte kullanılan iki sözcük çoğu zaman ayrı yazılır. “Tabii ki”, “tabii” sözcüğünün “elbette, şüphesiz” anlamında pekiştirilmiş kullanımıdır ve bu yüzden iki sözcük hâlinde yazılır. Bitişik yazım ya da birleşik sözcük gibi değerlendirilmesi TDK yazımıyla uyuşmaz.

Burada iki ayrı durum vardır: birincisi “ki” bağlacının bitişik yazılmamasıdır, ikincisi “tabii” sözcüğünün iki i ile yazılmasıdır. “Ki” hem bağlaç hem de pekiştirme edatı olarak kullanıldığında kendinden önceki sözcükten ayrı yazılır; “bence ki”, “öyle ki”, “hele ki” gibi kullanımlar da bu ilkeye uyar. “Tabii” sözcüğünde ise uzun ünlü ii korunur ve sözcüğün sonuna “ki” eklenmez, ayrı bir sözcük olarak gelir.

Bu kalıbı aynı mantıkla hatırlayabilirsiniz: “tabii ki” iki sözcüklü, pekiştirici bir kalıptır; her iki sözcüğü de kendi biçiminde yazmak yeterlidir.

Tabii ki nasıl akılda tutulur?

“Tabii” sözcüğü “doğal, olağan” anlamındaki sözcüğün kendi yazılışını korur ve sonunda iki i taşır. Bu nedenle “tabii ki” kalıbında hem iki i hem de “ki”nin ayrı yazılışı sabittir.

“tabiki” yanlışı neden yapılıyor?

“Tabiki” biçimi, kalıbın günlük konuşmada tek bir kelime gibi söylenmesinden kaynaklanır. Hızlı konuşmada “tabii ki” ses olarak birleşir ve yazıya da aynı biçimde yansıtılır. Ayrıca “ki”nin bitişik yazılması “ama ki”, “hem ki” gibi bazı bağlaç kalıplarında yaygın bir alışkanlık olduğundan, aynı alışkanlık bu kalıba da taşınır.

“Tabi ki” yazımı ise iki ayrı nedenle ortaya çıkar. Birincisi, “tabii” sözcüğünün son i harfinin tek yazılması ve “tabi” biçiminin ortaya çıkmasıdır. İkincisi, “tabi” sözcüğünün kendisinin de var olması, yazıcıyı “tabi ki” biçimine yönlendirmesidir. Ancak “tabi” sözcüğü bağlı, boyun eğen anlamına gelir ve bu kalıpta kullanılmaz.

Son olarak, kalıbın sık kullanılması ve yazılı iletişimde hızla yazılması da yazım hatalarını çoğaltır. Bu nedenle yazarken kalıbı iki sözcük ve iki i harfiyle düşünmek, yanlış biçimleri ayıklamada yardımcı olur.

Tabii ki ile karıştırılanlar

“Tabi” sözcüğü “bağlı, boyun eğen” anlamına gelir ve “kanuna tabi”, “vergiye tabidir” gibi kullanılır. “Tabii” ise “doğal, olağan” anlamındadır ve “tabii bir durum” ya da “tabii ki” biçiminde kullanılır. Bu iki sözcük yalnızca son harf bakımından farklıdır, anlamları da birbirinden ayrıdır.

Örneğin “Bu karar herkesi bağlar, herkes buna tabidir.” cümlesinde “tabi” doğrudur; “Tabii ki katılıyorum.” cümlesinde ise “tabii ki” pekiştirmedir. İki biçimi birbirinin yerine kullanmak anlamı bozar.

Tabii ki ile örnek cümleler

• Toplantıya geç kalmanız tabii ki sorun olur, ama bu kez görmezden geliyorum.
• Teklifinizi inceledik; tabii ki bu şartlarla devam edebiliriz.
• Hava sıcak olunca kıyafet seçimi tabii ki değişir.
• Sınavın sonuçları açıklandığında öğrencilerin büyük bölümü tabii ki memnuniyetini dile getirdi.
• Gece yarısı yaşanan olayın ardından şehir merkezinde yoğun bir arama tabii ki başlatıldı.