Kim bilir mi kimbilir mi?

Kim bilir neden böyle yazılır?

"Kim bilir" iki ayrı sözcükten oluşur: soru ya da belirsizlik bildiren "kim" zamiri ile "bilmek" fiilinin geniş zaman ekli hâli "bilir". Bu yapı, bir araya gelerek sabit bir ifade oluşturmuş olsa da kendi içinde iki sözcük olarak kalır, bu yüzden ayrı yazılır. Türkçede sabitleşmiş ifadelerin birçoğu da böyle yazılır; örneğin "belki de", "ne yazık ki", "bir türlü" gibi kalıplar ayrı yazılır ve anlamları ayrı sözcüklerin birleşiminden değil, bütün olarak kazanılmıştır.

Bitişik yazım kuralı, birleşik isimlerde ya da bileşik fiillerde bir sözcüğün anlamını tamamen değiştirdiği durumlarda uygulanır. "Kim bilir" ise bir birleşik sözcük değildir; "kim" öğesi hâlâ bağımsız bir zamir gibi işler ve ifade edilen anlam, bu zamirin yerine ve fiilin çekimine dayanır. Bu nedenle, bitişik bir "kimbilir" sözcüğü sözlükte ve TDK yazım kılavuzunda karşılığı olmayan bir biçimdir.

Benzer bir mantıkla, "nasıl olsa", "ne olur ne olmaz" ve "hangi biri" gibi ifadeler de ayrı yazılır. Bu ifadelerde ilk öğe ile ikinci öğe arasında hem dilbilgisel hem de anlamsal bir sınır korunur.

Kim bilir nasıl akılda tutulur?

İfadenin içinde "kim" sorusu ve "bilir" fiili olduğunu düşünün: "Kim bilir?" sorusu, cevabı bilinmeyen bir şeyi sorar ve iki ayrı sözcük olarak duyulur. Bu yüzden bu iki sözcüğü birbirinden ayırmak, ifadenin asıl yapısını korumak anlamına gelir.

“kimbilir” yanlışı neden yapılıyor?

"Kimbilir" biçimi, sözcüğün günlük konuşmada hızlı ve birleşik söylenmesinden kaynaklanır; kulağa tek bir kelime gibi geldiği için yazıya da bitişik olarak aktarılır. Söylenişte iki sözcük arasındaki durak çoğu zaman belirgin olmadığından, yazan kişi ifadeyi zarf ya da tek sözcüklü bir ünlem gibi algılayabilir.

Bir diğer neden, "belki", "galiba" ya da "acaba" gibi tek sözcüklü belirteçlere benzetme yapılmasıdır. Bu tür tek sözcüklü belirsizlik ifadeleri bitişik yazıldığı için, "kim bilir" de aynı kalıba oturtulmak istenir. Oysa "kim bilir" içinde bir soru zamiri ve bir fiil barındırdığı için bu benzetme doğru değildir.

Kim bilir ile karıştırılanlar

"Kim bilir" ifadesi, soru cümlesindeki "kim bilir?" kullanımıyla karıştırılabilir. Örneğin "Kim bilir bu konuyu?" cümlesinde "kim bilir" gerçek bir soru yapısıdır ve "bu konuyu kim biliyor?" anlamına gelir. Burada ifade iki ayrı öğe olarak işler ve yazım da ayrı kalır.

Aynı yazılışta, "Kim bilir, belki yarın yağmur yağar." cümlesinde ise ifade belirsizlik bildiren bir belirteçtir ve "belki" anlamındadır. Her iki kullanımda da yazım değişmez; bağlama göre anlamı ayırt edilir ama yazılış aynıdır.

Kim bilir ile örnek cümleler

• Kim bilir, belki yarın hava güzel olur ve pikniğe çıkarız.
• Sonuç raporunu bu hafta göndereceğiz; kim bilir, müşteri belki de bu tarihte onaylar.
• Gazetenin dün yayımladığı habere göre, kim bilir kaç kişi bu olayın ayrıntılarını henüz öğrenmedi.
• Okulda öğretmen "Kim bilir, belki bu sorunun cevabını hiç düşünmediniz." diyerek sınıfı düşündürdü.
• Uzaklara bakarken kendi kendine fısıldadı: kim bilir, kaç yıl sonra bu dağların ardını görebilecek?