Her türlü mü hertürlü mü?

Her türlü neden böyle yazılır?

Türkçede “her” belirteci, kendisinden sonra gelen isimle ayrı yazılır. “Her türlü”de “her” bir belirteç, “türlü” ise isim gibi kullanılan bir sözcüktür; ikisi yan yana gelince bitişmez. Aynı yapı “her gün”, “her yerde”, “her biri”, “her hafta” gibi kalıplarda da görülür ve bunların hepsi ayrı yazılır.

Bitişik yazılan bazı sözcükler vardır, ama bunlar kalıplaşmış ve tek bir kavram hâline gelmiş birleşik sözlerdir. Örneğin “herkes” bir zamirdir ve bitişik yazılır; “hepsi” de öyledir. Buna karşılık “her türlü” bir sıfat tamlaması değil, belirteç ile isimden oluşan serbest bir kullanımdır; bu yüzden ayrı yazılması gerekir. Kelimeyi bitiştirmek, bu iki sözcüğün birlikte tek bir zamir ya da bileşik ad oluşturduğu izlenimini verir ve bu doğru değildir.

Ayrı yazım, sözcüğün eklenmiş hâllerinde de korunur. “Her türlüsü”, “her türlüye”, “her türlü” biçimleri yazılırken iki sözcük ayrı kalır; yalnızca ek “türlü”ye gelir, “her” ise ayrı kalmaya devam eder.

Her türlü nasıl akılda tutulur?

“Her” ile “türlü” iki ayrı kelime gibi düşünülebilir: “her” her bir türü kapsar, “türlü” ise türler anlamına gelir. Anlamı “her çeşit” olan bu ifadede iki sözcük birbirinden bağımsız çalıştığı için yazımda da ayrı durur.

“hertürlü” yanlışı neden yapılıyor?

Yanlış yazım olan “hertürlü”, konuşmada iki sözcüğün birbirine hızlıca bağlanarak söylenmesinden kaynaklanır. Hızlı konuşmada “her türlü” birkaç hecelik tek bir söyleyiş gibi duyulduğu için yazıya da tek sözcük olarak geçirilir.

Bir başka neden, “herkes”, “herhangi” ve “hertürlü” gibi bitişik yazılan sözcüklere benzetme yapmaktır. Bu sözcüklerin çoğu “her” ile başladığı için yazan kişi “her” ile başlayan her kelimeyi bitişik yazmaya meyleder. Oysa “her” belirteci yalnızca bitişik yazılan birkaç kalıplaşmış zamir ve belirteçte bitişiktir; “her türlü” bu gruba girmez.

Her türlü ile karıştırılanlar

En sık karıştırılan biçim “herkes”tir. “Herkes” bitişik yazılan bir zamirdir ve “her kes” ayrı yazılmaz. Buna karşılık “her türlü” bir belirteç tamlamasıdır ve ayrı yazılır. İki örnekte de “her” ile başlayan bir ifade bulunsa da yazımları farklıdır.

Bir diğer karışıklık, “türlü türlü” ifadesidir. “Türlü türlü” çok çeşitli anlamında, iki “türlü” sözcüğünün yan yana gelmesiyle kurulan bir tekrar ifadesidir ve bu da ayrı yazılır. “Her türlü” ile “türlü türlü” aynı yazım ilkesine uyar: ikisi de ayrı yazılır, ancak anlamları ve kurulumları farklıdır.

Her türlü ile örnek cümleler

• Yeni projede her türlü riski önceden değerlendirmemiz gerekiyor.
• Bu marketten her türlü temizlik malzemesini bulabilirsiniz.
• Haberde, afet bölgesine her türlü yardımın ulaştırıldığı bildirildi.
• Öğrencilere her türlü sorunun çözümüne ilişkin ipuçları verildi.
• Şiirin her türlüsüne gönül açan bu şair, yaşadığı dönemin acılarını içtenlikle anlatır.